Bir Ekonomizm Eleştirisi

Levent Ünsaldı

Kalkınmaya inanmak, önemli ölçüde nicel olana, rakama, ölçülebilene, rakamın yarattığı tartışılması bile abest gerçekliğe ve bu gerçekliği ölçen-biçen yüce iktisat bilimine inançtır. Zira kalkınmanın, en son tahlilde, sonsuz, sınırsız, nicel bir yayılma, artma halini işaret ettiği pekâlâ düşünülebilir. Bu bağlamda kalkınma inancını sorgulamak, insanlığın önüne her zaman çok ve daha çoktan başka bir hedef koyamamış, anlamsız ancak bir o kadar da yıkıcı bir toplum projesini sorgulamaktır. Dolayısıyla gerçekte kalkınma kavramının kaçamak bir şekilde sorduğu (veya soruyor gibi yaptığı) ve her defasında ısrarla cevabının aranması gereken soru insanlığın önüne koyduğu ufuk sorusudur. Bu sorgulamayı yapabilmek ekonomizmin tahakkümünden kurtulabilmenin, insana ilişkin fikirsel filizlenmelerin boyunu uzatabilmenin ve en nihayetinde inadına sınırsız büyüme-tüketim-yayılma ve mahvetme karşıtı, inadına çılgın projeler karşıtı, inadına kapitalizm karşıtı, inadına homoekonomikus karşıtı yeni (ve ezber bozan) bir toplum projesi tahayyül edebilmenin ön şartıdır.